ماڵپەری بەهەشت

بەشە سەرەکیەکان
پرسیار و وەڵامی شەرعی
ئاماری ماڵپەڕ




ڕێکلام
مافەكانی دایك و باوك

دایك و باوك ئەو كەسە پیرۆزەن كە دەبنە مایەی هێنانە بونی وەچە بۆ سەر ژیان، كەواتە شایستەی ئەوەن ئەوپەڕی رێز و باڵی ملكەچیان بۆ رابخرێ.
خوای گەورە دەفەرموێ: {وَقَضَى رَبُّكَ أَلاَّ تَعْبُدُواْ إِلاَّ إِيَّاهُ وَبِالْوَالِدَيْنِ إِحْسَانًا إِمَّا يَبْلُغَنَّ عِندَكَ الْكِبَرَ أَحَدُهُمَا أَوْ كِلاَهُمَا فَلاَ تَقُل لَّهُمَآ أُفٍّ وَلاَ تَنْهَرْهُمَا وَقُل لَّهُمَا قَوْلاً كَرِيمًا*وَاخْفِضْ لَهُمَا جَنَاحَ الذُّلِّ مِنَ الرَّحْمَةِ وَقُل رَّبِّ ارْحَمْهُمَا كَمَا رَبَّيَانِي صَغِيرًا}الإسراء/23-24
واتە: پەروەردگارت فەرمانی داوە لەو زیاتر كەسی تر نەپەرستن و، لەگەڵ دایك و باوك بە باشی رەفتار بكەن. گەر یەكێكیان لە لات پیر بون پآیان مەڵێ ئۆف لەبەر بێزاری، گەر داوای شتێكیان لێ كردی. گەر شتێكت بە دڵ نەبو سەركۆنە و سەرزەنشتیان مەكە. قسەی خۆش و نەرم و نیانیان لەگەڵ بكە و باڵی ملكەچی بەزەیىیان بۆ رابخە. بڵێ خوایە رەحم بە دایك و باوكم بكە، وەك ئەوان منیان بە بچوكی بەخێو كردوە و پێگەیاندوە.(*)
هەروەهـا خوای بـاڵا دەفەرموێ:{وَإِذْ أَخَذْنَا مِيثَاقَ بَنِي إِسْرَائِيلَ لاَ تَعْبُدُونَ إِلاَّ اللّهَ وَبِالْوَالِدَيْنِ إِحْسَاناً } البقرة:83
واتە: كاتێك پەیمانی متمانەییمان لە بەنی ئیسرائیل وەرگرت، كە جگە لە خوا كەسی تر نەپەرستن و بەندایەتی بۆ نەكەن و، لەگەڵ دایك و باوكانیش باش بن.
دەفەرمـوێ:{وَوَصَّيْنَا الْإِنسَانَ بِوَالِدَيْهِ حَمَلَتْهُ أُمُّهُ وَهْنًا عَلَى وَهْنٍ وَفِصَالُهُ فِي عَامَيْنِ أَنِ اشْكُرْ لِي وَلِوَالِدَيْكَ إِلَيَّ الْمَصِيرُ}لقمان: 14
واتە: فەرمانمان بە ئادەمیزاد كردوە لەگەڵ باوك و دایكی باش بێ و چاكەیان لەگەڵدا بكات، چونكە دایك بە هۆی سك پڕىیەوە توشی بێ هێزی و سستی لەش و (مچاعفات) دەبێ. ئەم دایكە بۆ ماوەی دو ساڵ شیری دەداتێ. لەبەر ئەوە سوپاسی من بكە و سوپاسی دایك و باوكت بكە، چارەنوسیشتان گەڕانەوەیە بۆ لای من.
هەروەهـــا دەفەرمـوێ: {وَوَصَّيْنَا الْإِنسَانَ بِوَالِدَيْهِ إِحْسَانًا حَمَلَتْهُ أُمُّهُ كُرْهًا وَوَضَعَتْهُ كُرْهًا وَحَمْلُهُ وَفِصَالُهُ ثَلَاثُونَ شَهْرًا ] الأحقاف: 15 واتە: فەرمانمان بە ئادەمیزاد كردوە چاكە لەگەڵ دایك و باوكیا بكات، چونكە دایكی بە ئێش و ئازار و ناخۆشىیەوە نۆ مانگ لە سكیدا هەڵیگرتوە، كاتێكیش لەدایك بوە، بە هەمان شێوە ئێش و ئازار و ئەشكەنجەی بینیوە. جا بە حەمل و لەشیر بڕینەوەكە دەكاتە 30 سی مانگ، دایكەكە لەم ئازارە دایە.
پێغەمبەر صلى الله عليه وسلم دەفەرموێ: ((ألا أنبئكم بأكبر الكبائر؟ الشرك بالله، وعقوق الوالدين)). رواه البخاري
واتە: ئایا هەواڵی گوناهە هەرە گەوەركانتان پێ رابگەیەنم؟ بریتین لە هاوبەش دانان بۆ خوا و ئازاردانی دڵی دایك و باوك.
((جاء رجل الى النبي صلى الله عليه وسلم يسأله: يا رسول الله من أحق الناس بحسن صحابتي؟ قال أمك! قال: ثم من؟ قال: أمك. قال: ثم من؟ قال: أمك. قال: ثم من؟ قال: أبوك)). رواه البخاري ومسلم.
واتە: پیاوێك هاتە خزمەت پێغەمبەرصلى الله عليه وسلم و لێی پرسی: ئەی پێغەمبەری خوا! كێ لە هەمو خەڵك شایستە ترە بیكەمە هاوەڵم و چاكەی لەگەڵدا بكەم؟ فەرموی: دایكت. گوتی: پاشان كێی تر؟ فەرموی: دایكت. گوتی: پاشان كێی تر؟ فەرموی: دایكت. گوتی: پاشان كێی تر؟ فەرموی: باوكت.
((رغم انف من أدرك والديه عند الكبر أو أحدهما ولم يدخل الجنة)). رواه مسلم والترمذي
واتە: لوتى ئەو كەسە بەقوڕدا چێ، كە دەگات بە دایك و باوكى، یان یەكێكیان لەكاتى پیرى و، خزمەتێكى وایان ناكات كە پێى بچێتە بەهەشت.
دەفەرموێ:((أنت ومالك لوالدك! إن أولادكم من أطيب كسبكم، فكلوا من كسب أولادكم)). رواه أحمد في المسند وأبوداود (حديث صحيح)
واتە: تۆ و ماڵ و سامانت هی باوكتە! منداڵەكانتان لە باشترین دەستكەوتی ئێوەن، دە كەواتە لە دەستكەوتی منداڵەكانتان بخۆن.
((إن الله حرم عليكم عقوق الأمهات)). رواه البخاري
دەفەرموێ: واتە: خوای گەورە ئازار دانی دڵی دایكانی لە سەرتان حەرام كردوە.
پێغەمبەرصلى الله عليه وسلم دەفەرموێ:((لا طاعة لمخلوق في معصية الخالق)). رواه أحمد في المسند (صحيح)
واتە: گوێڕایەڵی و فەرمانبەری كەسێك ناكرێ كە سەرپێچی فەرمانەكانی خوا بكات.
===============================
(*) ئەمە مەشاعیری سروشتى یە بەرامبەر بەو كەسەی، كە چاكە كردنیان لەگەڵی توشی بێزاری نەكردون و بە هەوڵ كۆشش دانیان داوای پاداشت ناكەن، بەڵكە هەمو چاودێریى بەردەوام و بەزەیىیەكیان خستۆتە گەڕ، لەبەر نزیكی و سروشتىیەتی، كە هیچی كەمتر نىیە لە سوپاس و پێ زانین، ئەمەش بۆ ئەوەی وەفایی مرۆڤایەتی بپارێزرێ لە دەردەكانی پێ نەزانین و نكوڵی كردن.
بە ئەركی خۆمان دەزانین، كە ئێمە دەربارەی ژن و مێردی ئیسلامی بەختەوەر دەنوسین، قسە لەسەر مافەكانی دایك و باوك بكەین كە لە لایەن ژنەوە، یان لە لایەن كوڕە تاوانبارەكەیانەوە بە ئاراستەی هاوسەرە بەدكارەكەی خراپەیان بەرامبەر دەكرێ، نازانن بەم كردەوەیان یەكەم بەردی بناغەی جیابونەوە و روخانی بەختەوەریان دادەنێن، چونكە خوای گەورە لە مافەكانی باوك و دایك بێ ئاگا نابێ، تۆڵەش دەستێنێ بۆ ئەو دایك و باوكەی كە ئەوپەڕی توانا و كۆششیان سەرف كردوە و شەونخونیان كردوە لە پێناو بەختیار كردنی كوڕەكەیان، كە لە تەمەنی گەورەییدا خۆ بەزل زانینیان بەسەردا دەسەپێنێ.
ئێمە كە لەسەر بەختەوەری خێزانی مسوڵمان سورین، ئەم ئامۆژگاری و راسپاردانەمان پێشكەش كردن، ئاواتەخوازین ژن و مێرد لێی بێ ئاگا نەبن، ئەمەش چی تێ ناچێ، تەنها هاتنەخوار لە هەندێ خۆپەرستیان دا و، بیر لە بەساڵاچونی خۆیان بكەنەوە، چونكە خوای گەورە نامرێ، چۆن بیت ئاوات لەگەڵ دەكرێت!
بەختەوەرترین كەس ئەوەیە، كە كۆشش دەكا بۆ دڵخۆش كردن و شادی خستنە نێو دڵی باوك و دایكىیەوە، ئەمەش تەنها هەندێك سۆز و كەمێك لە قوربانی و پەلەكردنى دەوێ، بۆ ئەو پەیڕەوەی كە ئیسلام دایناوە و ئەو پلانەی دایناوە بۆ مافەكانی دایك و باوكی.

www.ba8.org

بینێرە بۆ هاوڕێکەت
چاپکردن
ستایڵ
  • قەبارەی فۆنت
    • گەورەکردن:
    • zoomin
    • بچوک کردنەوە:
    • zoomout
  • جۆری فۆنت
    • ههەڵبژاردن:
  • ڕەنگی فۆنت
    • هەڵبژاردن:
  • بنەڕەتی کردنەوە
    • بنەرەتی
ڕێکلام